Dokumentalaren estreinaldiaren ondoren, Lazkaoko frontoira inguratu dira denak, hamaiketako egin ostean, omenaldi ekitaldia egiteko. Erramun Amundarain, hasierako boluntario izan zena eta lehengo urtean zendu zena, gogoratu dute bere argazki bat ipiniz oholtza gainean. Egunean zehar Kuxkuxtu txaranga urruñarra ere badabil giroa alaitzen. Behin omenaldia amaituta bazkaria egon da frontoiean bertan.

Omenaldiko argazkiak eta bideoa.

Errigorako boluntarioei omenaldia

Errigorako boluntarioei omenaldia

Errigorako boluntarioei omenaldia

Errigorako boluntarioei omenaldia

Errigorako boluntarioei omenaldia

Errigorako boluntarioei omenaldia

Errigorako boluntarioei omenaldia

Errigorako boluntarioei omenaldia

Errigorako boluntarioei omenaldia

Errigorako boluntarioei omenaldia

Errigorako boluntarioei omenaldia

Lombardiako Giroan agur esan zenion errepideko zure ibilbide profesionalari. Emozioz betetako eguna izan zen zuretzat?

Justu hamar egun lehenago eskumuturreko erradioa hautsi nuen eta horrek ia ia nere kirol ibilbidea bertan behera uztera behartu ninduen. Medikuekin eta traumatologoekin egindako lanari esker Lombardiako irteeran egoteko aukera izan nuen, eta nik nahi bezala agurtu ahal izan nuen nire kirol ibilbidea. Familia, alabak, ama, lagunak ere etorri ziren ezustean egun berezi hori nirekin partekatzera eta oso emotiboa izan zen alde horretatik.   

Cofidis taldeak, Lombardiako Giroko antolakuntzak eta gainontzeko kideek ere egin zizuten aitortza.

Azken bost urte hauetan taldekideak izan ditudan Cofidiseko lagunak ere han izan nituen, bizikleta berezia ere egin zidaten egun horretararako, detaile polita izan zen, eta noski tropeleko kideen agur hori ere polita izan zen. Emozio asko bizitzen dira, une asko gogoratzen dira 17 urte izan direlako eta urte guzti hauetan jende asko ezagutzeko aukera ere izan dudalako. Amaiera han bertan eman ahal izatea, hainbeste ezagunen artean polita izan zen. 

Agurra lagun baten ondoan egin zenuen, Pello Bilbaorentzat ere azken lasterketa izan zelako.

Goxoagoa izan zen agur hori, etxekoagoa. Pello bezalako lagun baten ondoan, egun berean agur esatea Lombardia bezalako lasterketa batean, polita izan zen.

Elkarrekin izango zarete berriz, igandean Ormaiztegiko 54. Nazioarteko Ziklo Kros proban.

Hori da asmoa. Eskumuturrarekin borrokan nabil oraindik. Ziklo krosa ez da modalitaterik erosoena kasu honetan, baina asmoa bertan egotea da, nire jaioterrian, Ormaiztegin eta bera ere animatu da.  

Ormaiztegikoa izango da orduan, zure azkeneko lasterketa.

Bai. Hortik aurrerakoak ia ez dira lasterketak izango. Nonbaiten azalduko banaiz, martxaren batean edo izan daiteke, baina ez jada lehiatzen.  

Igandekoa berezia izango da orduan?

Nire hastapenak, ziklo krosean nire lehenengo pausoak Ormaiztegin eman nituen. Aita ere txirrindularia izan zen bere garaian eta orain antolakuntzan daude murgilduta bai aita, anaia eta lagun asko. Bertan agur esan ahal izatea zirkulua ixtea bezala izango da. Momentu eta gune polita, Ormaiztegi nire jaioterria delako. 

Orain dela urte bete adierazi zenuen txirrindularitza profesionala uzteko zure asmoa. Zergatik erabakia?

2025a ez zen urte oso ona izan niretzako. Ez nuen gozatzerik izan, gauzak ez zitzaizkidan nahi bezala atera eta denboraldi amaieran kanpoan ikusi nuen nire burua, nik espero ez nuen une batean. Oso gaizki pasatu nuen, etxekoak ere gaizki pasatu zuten. Cofidisek beste urte bat gehiago egiteko aukera eskaini zidan eta orduan erabaki genuen nahikoa zela eta urte hori pasatuta utzi egingo nuela. Askotan ez da erraza norbere kirol ibilbidea noiz bukatzen den onartzea, baina nik nik erabakitzea nahi nuen. Gauza asko eman dizkit bizikletak, baina beste asko ere galdu ditut, nire alabaren ondoan une asko galdu ditut. Guzti hori elkartuta agur esateko unea zela uste dut.

2026ak iazko arantza kentzeko balio izan dizu?

Argi dago, 2025arekin alderatuta guztiz bestelako txirrindularia izan naiz aurten. Ez dakit zergatik, agian lasaitasuna eman dit erabaki hori hartzeak. Karga psikologiko hori alde batera utzi, eta modu batera edo bestera, egiten dudanarekin gozatzeko aukera eman dit eta horrek emaitzak etortzea ahalbideratu du.  Kirol ibilbidea gozatzen amaitzea polita da. Askotan gertatzen da gauzak norberak nahi bezala ez ateratzea, ez gozatzea… erreta amaitzen duzu bizikletarekin, munduarekin… eta horrela ere ez nuen amaitu nahi.   

Etorkizunean zer leku beteko du bizikletak zure bizitzan?

Momentuz ez daukat asmorik bizikleta profesionalaren munduan zuzendari gisa, edo prestatzaile bezala egoteko asmorik. Bizikletaz gozatzen jarraituko dut beste modu batera, zikloturista  edo afizionatu gisa lagun artean eta inongo presiorik gabe.

Nolatan sortu da Akatx proiektua?
Behar artistiko eta emozionaletik sortzen den proiektua dela esango nuke. 2023an hasi nintzen ideia honi bueltaka, eta asko pentsatu ondoren 2024an martxan jarri nintzen. Bi urteko lana egin dut proiektu honi dagokion tokia emateko. Azken finean, helburua ez da inoiz izan kanta batzuk idatzi eta kaleratzea. Nire ikuspegi artistikoa beste modu batera lantzeko beharra nuen, nire ahotsa eta esateko daukadana beste leku batetik ulertzeko eta adierazteko. Prozesu honetan, musika bera bezain garrantzitsua izan da bidean gertatu dena, bai maila artistikoan, baita pertsonalean ere.

Nola aurkeztuko zenuke?
Akatx proiektu musikalaren izena da eta bere nortasuna fusioa dela esango nuke, zalantzarik gabe. Proiektu honekin aurkezten den lehen estudioko lana Hitzak balak dira albuma da. Popa, elektronika eta flamenko ukituak uztartzen dira soinu eta genero ezberdinetan. 2026an albumaren aurrerapena entzuteko aukera izango dugu. 2027an zuzenekoak helduko dira. Bandaz lagunduta aurkezten da, energiaz eta presentziaz betetako proposamen batekin.

Zer diozu hitzei buruz? Denak zureak al dira?
Sormen prozesua hasi baina lehen, proiektua kokatzeko ariketa egin nuen. Errazena (niretzat behintzat) kantak egitea delako, baina nondik egiten diren eta zertarako egin nahi diren ere landu nahi nuen. Horretarako denbora bat eman dut, introspekzioan eta ikerketa musikalean. Hemendik ateratako ondorioetako bat, beste askoren artean, benetako bizipenetatik idaztea behar nuela izan zen. Hortaz bai, hitz guztiak nireak dira.

«Akatx proiektu musikalaren izena da eta bere nortasuna fusioa dela esango nuke, zalantzarik gabe»

Zenbat abesti ditu diskoak?
Diskoa oraindik ez da kaleratu. Horretarako hilabete batzuk falta dira. Momentuz, aurrerapen batzuk aterako dira. Lehendabizikoa, Izpiak da. Jada, entzungai dago plataforma ezberdinetan. Bideoklipa Youtuben topatu daiteke. 2026an ez da kontzerturik aurreikusten, baina datorren urterako aurkezpen bira programatzen ari gara Airaka Music-ekin.

Norekin lan egin duzu?
Lan talde zoragarria izan dut, egia esan. Urtebetez Toni Santamarta produktorearekin aritu naiz abestietan lanean. Musikari bikainak ere batu dira proiektuaren bandarako: Irati Garmendia (bateria), Ana Gomez (gitarra) eta Irati Iturbe (baxua). Hau guztia Gaztain Estudioan, Eñaut Gaztañagarekin grabatu eta masterizatu dugu. Ikus-entzunezko eta arte taldea ere itzela izan da. Bereziki, Iratxe Etxeandia. Imanol Rubio eta Jone Irizar ere egon dira bertan, haien aletxoa eta artea jartzen. Gainera, beste behin ahizparen kolaborazioa ere izan dut grabaketaren parte txiki batean eta diseinuetan.

Zergatik Akatx izena?
Akatxek ez du esan nahi berezirik. Badakit oso polita geratzen dala proiektuaren izena erromantizatzea eta historia hunkigarri bat kontatzea, baina ez du horrelakorik eta ez dut asmatuko (kar-kar). Proiektuari nirea ez zen izen bat jarri nahi nion eta bi gauza baloratu nituen bereziki: fonetika eta estetika. Laburra da, bisualki bereizgarria, eta ez du esanahi zehatzik. Horri esker, proiektuak berak eman diezaioke esanahia izenari.

Alarma Morea taldeko kidea ere bazara.
2019. urtetik Alarma Morea taldean aritzen naiz. Talde honek oholtza ugari zapaltzeko aukera ekarri dit, eta bertan ere asko ikasi dut. Talde batean aritzeak, gainera, bakarka egingo ez zenituzkeen gauza asko ikasteko aukera ematen dizu. Taldean lan egin behar duzu, elkar ulertu, ideiak partekatu eta zure ideietatik harago begiratzen ikasten duzu.

Nolakoa izan da erraldoien berritze prozesua?
Lehengo Mari eta Basajaun erraldoiek ez zuten gorputz-egiturarik, bularretik gora eginak zeuden. Nik gorputza osorik egin diet; aldakak, ipurdiak… gainerakoa erantsi diot. Beira zuntza erabili dut, eta egurrezko egiturarekin altuera eman diet.

Duela 40 urte, 4 metro eta 40 zentimetrokoak egin zituen Xabier Garate irundarrak.
Bai. Zehazki, Marik 4 metro eta 20 zentimetro zituen, eta Basajaunek 4 metro eta 40 zentimetro. Altuera horiek berreskuratu ditut.

Pozik geratu zara emaitzarekin?
Bai, orokorrean, izugarri ondo gelditu dira.

Zein izan da prozesuan izan duzun zailtasunik handiena?
Proportzioak. Azkenean, 4,20-4,40 metro dituzte eta Euskal Herrian ez dago horrelako neurriko erraldoirik. Eskuen tamaina eta abar mantentzea zaila da, baina ondo atera da.

Zerbait nabarmenduko zenuke berritutako erraldoietatik?
Pozik nago emaitzarekin osotasunean. Marirekin oso gustura gelditu naiz, lehengoarekin alderatuta izugarrizko aldaketa egin du. Horrekin oso pozik nago. Eta Basajaun, azkenean, Euskal Herriko erraldoirik handiena izango da, beraz, hori ere hor dago.

Tamainaz gain, itxura ere aldatu diezu?
Bai bai. Margotu egin ditut, eta margotzearekin batera dena aldatu zaie, aurpegia aldatu egin zaie, nahiz eta egitura berdina izan. Jantziak Iruñeko lagun batek egin ditu, Gabriel Jimenezek. Berak egiten dizkit erraldoien jantziak eta oso ondo gelditu dira.

Antzezlanari dagokionez, Ekaitz konpartsakoek prestatu duzue?
Ni orain dela bi urte hasi nintzen mobida honekin guztiarekin. Mari eta Basajaun berritu nahi nituen, eta horiek aurkezteko hasi nintzen antzezlanaren ideiarekin, gidoia idazten. Dantza batzuk baditugu eginak konpartsakoak direnak, eta moldatu egin ditugu antzezlanerako. Beste dantza batzuk, aldiz, espresuki sortu ditugu.

Zenbat pertsona izango zarete antzezlanean?
Nik oraindik ez dakit parte hartu beharko dudan edo ez. 30 pertsona inguru izango gara, dultzainero, trikitilari, piano, baxu, bateria… musikariak ere kontuan hartuta.

Dantza ez ezik, elkarrizketa ere egongo da?
Elkarrizketak, dantza, musika… Haur bat izango da gidaria. Mari eta Basajaun non dauden galdetuko du, iaztik ikusi ez dituela-eta. Euskal mitologiako pertsonaiekin batera, bidaia bat egingo du Mari eta Basajaun aurkitu arte.

Aurkezpenaren ondoren, mendira itzuliko dira?
Ez. Gure konpartsaren parte izango dira aurrerantzean. Altuak diren arren, ondo atera dira, konpentsatuak atera dira eta pisu gutxi dute, eta, ondorioz, eramateko errazak dira.

Zer da Hegialde zuretzat?
Hegialde hitza entzuten dudanean, poza eta harrotasuna sentitzen ditut, batez ere auzo elkartearen hastapenak ezagutu nituelako 1978 inguruan. Auzo hauetara bizitzera etorri zen jendearen premiak ikusi eta hainbat  bizilagun elkartu egin ziren, errepideak asfaltatzea, farmazia bat, kutxazain bat, autobus geltoki bat eta beste hainbat aldarrikapen egiteko. 

Noizkoa da elkartea?
Auzo elkartea 1986an formalizatu zen berez, baina esan bezala, bere ernamuina 1978 ingurukoa da. Orduan hasi ziren lanean auzotarrak, idiosinkrasia, problematika eta behar propioak zituen auzo talde baten alde. Gaur egun Hegialdek Legazpi osoko biztanleen herena biltzen ditu.

Noiz hasi zinen zu auzo elkartean lanean?
Elkarteko antolaketa lanean 14 urte nituela hasi nintzen. Eskubaloian jokatzen nuen orduan, eta nire entrenatzaile ziren Manolo Mugerza eta Ibon Altzelaik errekrutatu ninduten, jai batzorderako. Kalean kartelak jartzen hasi nintzen, jai egitarauak etxez-etxe banatzen, jaietan pintxoak prestatzen… Eta orain, 52 urte ditudala, oraindik lanean jarraitzen dut, erreleborako gazteak lotzen.

Zer eman dizu Hegialdek denbora honetan?
Hegialdek poz asko eman dizkit, baina buruhausteak ere bai. 

Zeintzuk dira buruhauste horiek?
Gure lan nagusia jaiak aurrera ateratzea izan da, eta horretarako urte osoan jarduten dugu, dirua lortzeko ekitaldiak antolatzen batez ere, udalak ematen diguna ez delako nahikoa. 

Nola lortzen duzue hiru hori?
Irailean hasten gara hurrengo ekainari begira, eta lehen lana Gabonetako saskia prestatzea da, auzoko eta kanpoko merkatariei laguntza eskatuta. Batzuk produktuak ematen dizkigute, beste batzuk dirua… eta horrela osatutako saskiaren zozketarekin, elkarterako eta jaietarako dirua lortzen dugu. Bestela, urte osoan zehar kamisetak, zapiak, jertseak, banderak eta beste material batzuk saltzen ditugu, eta martxo edo apiril aldera Hegitalo festa egiten dugu. Eta ez ditugu ahaztu behar auzoko tabernak eta auzokoak eta gaur kanpoan bizi diren auzotarrak, horiek ere ekonomikoki laguntzen dutelako. Hori guztia, jaiak antolatzeko. Jaiak amaitzean oso pozik geratzen gara, baina aurretik urduri ibiltzen gara-

Jaien antolakuntzaz gain, auzo elkartea biziberritzeko lana ere egin duzue.
Bai. 2019n Octavio Cirezek eta biok Hegialderi buruzko liburu bat egitea prentsatu genuen, baina lan handia zetorkigula gainera ikusi genuen eta utzi egin genuen proiektua. Baina aurtengo otsailean beste proiektu bat sortu zen, elkartearen sorreran egondako batzuk bultzatuta. Hasierako taldeko kide batzuk hil zirela eta malenkoniak eraginda, auzo elkartea biziberritzeko ekitaldiren bat antolatzeko proposatzera hurbildu zitzaizkigun, eta datorren urtean jaiek 50 urte beteko dituztela kontuan hartuta, denok batera zerbait prestatu genezakeela pentsatu genuen, ospakizun horren ondoren jarraipena izan zezakeena. Eta horretan ari gara. 

Zenbat kide zarete elkartean?
Gaur egun 30 kide inguru gaude jai batzordean, memoria kolektiboaren batzordean, eta zuzendaritza batzordean banatuta.

Zer duzue prestatuta datozen hilabetetarako?
Hasteko, urriaren 27an Jose Conejo auzokidearen Plomo en Roman Paladino liburuaren aurkezpena izango dugu. Azaroan, lehengo, oraingo eta etorkizuneko kideak elkartuko gara, poteoa eta bazkaria egiteko eta hainbat auzotarren testigantzak grabatzeko. Abenduan Iruñeko Donibaneko auzo elkarteko kideen bisita jasoko dugu, eta haien 50. urteurreko osppakizunen berri emango digute. Gainera, inkesta bat egingo dugu auzotarren beharraj ezagutzeo, informazio biltzeko eta elkartearen urteko aurrekontua prestatzeko, eta hori guztia udalari aurkeztuko diogu.  Eta datorren urteari begira, hainbat jarduera soziokultural antolatuko ditugu, hitzladiak, antzerki eta zien emanaldiak, bezalakoak. Eta hori guztiaz gain, azken 50 urteetako ememorai kolektiboa jasoko duen ekitaldi edo dokumentu bat prestatzen hasitagaude. oso lanpetuta ibiliko gara.

Asteburuan jokatu zenuen Euskal Herriko zirkuituko hirugarren proba, Durangon. Zer-nolako lasterketa izan zen?
Bi sektoreko proba izan zen. Lehen sektorean, korrikakoan, bigarren postuan nindoan. Baina azken zatian indarrik gabe nengoela nabaritu nuen. Bizikletakoan ere arrastaka ibili nintzen, eta uztekotan egon nintzen tarteren batean. Ainhoa Markinez izan zen nagusi lasterketa guztian, eta nik laugarren amaitu nuen. Lehia polita izango dugu hurrengo lasterketetan.

Txikitatik datorkizu kirolerako zaletasuna; txirrindularitzan, iraupen eskian eta neguko triatloian aritutakoa zara. Nola gogoratzen dituzu hasierako urteak?
Etxeko guztiek betidanik egin dugu kirola. Oso umetatik ibili gara hiru anai-arrebak bai bizikletan, bai eskian. Aita ere txirrindularitzako hainbat taldetan ibili zen masajista [besteak beste, Euskaltel-Euskadin], eta bera ere txirrindularitzaren oso zalea zen. Gainera, hark eta amak eskiatu egiten zuten. Negu sasoian iraupen eskian ibiltzen ginen, eta udan, berriz, bizikletan.

Iraupen eskian eta neguko triatloian Espainiako txapeldun izandakoa zara, besteak beste.
Bai, hala izan zen. Urtzi anaia eta biok urte berean izan ginen Espainiako txapeldun iraupen eskian. Ni, gero, neguko triatloian ere izan nintzen txapeldun. Hala ere, betiko borroka izaten genuen orduan ere: elur falta. Horren ondorioz, urte batean gutxi joan ginen eskiatzera, eta, beraz, iraupen eskia utzi, eta ziklo-krosean hasi nintzen. Aitari esan nionean, guztiz kezkatu zen. Bazekien ziklo-krosa kirol gogorra zela. Urte batzuk egin nituen kirol horretan lehiatzen.

Orain mendiko duatloietan lehiatzen zara. Baina zuretzat ez da arrotza Euskal Herriko zirkuitua.
Ez. 2011tik 2015era bitarte ziklo-krosean, duatloian eta triatloian ibili nintzen. 2014an jokatu nuen lehenengo mendiko duatloia, eta Euskal Herriko txapeldunorde izan nintzen. Urte batzuetan lehia alde batera utzita ibili nintzen, 2023an mendiko lasterketetan hasi nintzen arte. Orain, mendiko lasterketetan eta mendiko duatloietan aritzen naiz.

Elkarrizketa osoa Berria.eus webgunean.

Urtea egingo duzu laster profesionaletan.
Bai. Aurreko urtean hainbat proba egin nituen stagiaire gisa, eta iazko urrian profesionalen taldera sartu ninduten. Urtarrilean hasi genuen lasterketa denboraldia, eta urrian amaituko dugu. Azaroan atseden hartuko dugu, eta abenduan hasiko gara berriz ere martxan, urtarrilean lehiarekin.

Errepidean zabiltza. Pista eta ziklo-krosa ere egiten dituzu?
Pista ez, baina ziklo krosa egin izan dut, eta aurten ez dut baztertzen lasterketaren bat egitea. Gure taldera ziklo krosean Espainia mailako erreferente den Felipe Orts dator, eta bere ondoan lehiatzea gustatuko litzaidake.

Noiz hasi zinen txirringan?
Ez dut ondo gogoratzen, baina 10-12 urterekin hasiko nintzen, benjamin mailan. Legazpin ez zegoen talderik, eta Urretxuko Goierrirekin hasi nintzen. Etxean, osaba beti ibili izan da bizikletan, zikloturista da, eta bera ikusita probatzea erabaki nuen. Ordurako beste kirol batzuetan ibilia nintzen, saskibaloian, pilotan, futbolean… baina ez nintzen oso abila. Txirrindularitza, aldiz, gustatu egin zitzaidan. Jubenilak arte egon nintzen Goierrin, eta gero Euskaltelen bigarren taldera joan nintzen, eta bi urte egin eta gero, iaz maillot laranjarekin stagiaire gisa debutatu nuen, eta laster, profesionaletara pasatu nintzen.

«Jubeniletan lehiatzea ez zen sakrifizioa niretzat, gozamena baizik. Baina orain eskakizun maila askoz ere handiagoa da»

 Nolako kirola da?
Oso sakrifikatua da, batez ere Sub 23 eta profesionaletan. Jubeniletan lehiatzea ez zen sakrifizioa niretzat, gozamena baizik. Baina orain eskakizun maila askoz ere handiagoa da.

Emaitza onak lortu dituzu.
Bai, txikitatik izan ditut emaitza onak. Garaipen bat baino gehiago lortu ditut, baina ez dut bereziki batere gogoratzen. Legazpiko Klasikoa lehen aldiz egin nuenekoa, 2024an, ez dut ahaztuko, ez nuen irabazi, baina lagunak bengala eta guzti joan ziren ni animatzera. Bigarrena, iazkoa ere ez dut ahaztu, presio handiarekin atera nintzelako eta ez nuelako lortu amaitzea.

Nola doa lehen urte hau?
Oso ondo. Euskal Herriko Itzulia egin nuen, azken momentuan gaixotu zen taldekide bat ordezkatuz. Frantzian nengoen, eta lasterketa aurkezteko bezperan deitu zidaten. Bidaia gorabeheratsua izan nuen gainera, bidean furgoneta matxuratu zelako. Baina iritsi nintzen eta egin nuen. Hura amets bat betetzea izan zen niretzat. Oso polita izan zen. Sufritu nuen, Itzuliaren maila oso altua delako, baina gustura geratu nintzen.

Lasterketa gehiago egin dituzu.
Itzuliak, klasikoak… Oraintxe Txinatik etorri berria naiz, Huangshaneko Tourrean lehiatu eta gero. Sailkapen orokorrean, gazteen artean bigarren postua egin dut, eta lehenengo itzulian bederatzigarren egin nuen, eta bigarrenean, zazpigarren. Gainera, ekipo onena izan gara.

Zenbat lasterketa izan dira?
Aurten 50 lasterketa daramatzat. Asko dirudi, baina ez da hainbeste, udan eroriko bat izan nuelako Polonian, eta belauneko errotula hautsita, lesionatuta egon naizelako. Horregatik Getxo eta Burgoseko Itzulia ezin izan nituen egin. Pena izan zen, baina aldi berean ondo etorri zitzaidan atseden hartzeko, eta denboraldiaren amaierari freskotasunarekin heltzeko.

«[Itzulian lehiatzea] amets bat izan zen. Oso polita izan zen. Sufritu nuen, Itzuliaren maila oso altua delako, baina gustura geratu nintzen»

Eta zer geratzen zaizu?
Frantzian bi klasiko, Belgikan beste bat, eta Hong Kong. Eta agian urriaren 18an erlojuaren kontrako bat ere egingo dut.

Zein da denboraldiko balantzea?
Oraindik ez da bukatu, baina oso ona da balantzea. Lehen urtea zaila izaten da, egokitzapen urtea delako. Baina nik lortu dut lasterketetan lehiakor izatea, eta denboraldi hasieran ez nuen pentsatzen honaino iristea.

Nola dator hurrengo urtea?
Azaroko atsedena bukatutakoan, abenduan hasiko gara prestaketekin, Mediterraneo aldean. Urtarril amaieran hasiko gara lehiarekin, eta nik ilusio handiarekin begiratzen diot denboraldi berriari. Gainera, taldeak nire erreferenteetako bat izan den Mikel Landa fitxatu du, eta horrek ere laguntzen du. Ilusio handiarekin begiratzen diot hurrengo urteari.

Nolako giroa duzue taldean?
Oso ona, eta beste taldeekin alderatuta, askoz ere hobea. Inguruko txirrindulariak gara denak, eta Nikolas Alustiza eta Xabi Isasa hor daude, Goierrin elkarrekin ibiliak gara eta entrenatu ere elkarrekin egiten dugu… Xabier Berasategi ere bai. Giro ona dugu gure artean, talde osoan, eta hori nabarmendu nahiko nuke.

Hasi zinenean, espero zenuen profesional izatea?
Nik uste dut barne-barnean baietz, ikusten nuela aukera. Baina ez da hori izan nire helburu nagusia, etapa bakoitzean disfrutatu egin dut, eta azkenean iritsi da.

«Nahiko zaila da dena bateratzea, baina orain arte ondo konpondu naiz. Jarduera Fisikoaren eta Kirolaren Zientzietako Gradua ikasten ari naiz Gasteizen. Hirugarren mailan nago»

Zein da zure ametsa orain?
Lasterketa handietan ibiltzea. Baina ni klasika zalea naiz gehiago, nahiago dut Paris-Roubaix adibidez, eta horrelako lasterketa motak. Etapa gutxiagokoak dira, baina etapa horiek luzeagoak dira, eta ibilbidearen aldetik ez dituzte hainbeste malda.

Eta norekin aritzea gustatuko litzaizuke?
Van der Poolekin.

Batera, ala kontra?
Kontra zaila izango da!.

Horretarako asko entrenatu beharko da.
Dena planeatuta daukagu, eta batzuetan egiten ditugu entrenamendu luzeak, bizikleta gainean bost orduko ibilaldiak adibidez, edo serieak, eta beste batzuetan motzagoak, ordu eta erdikoak. Gimnasioan ere aritzen naiz, mugikortasuna oso garrantzitsua iruditzen zaidalako, bizikleta gainean sortzen diren deskonpentsazioei aurre egiteko, lesioak ekiditeko batez ere, eta errendimendua hobetzeko.

Eta hori guztia egiten duzu ikasketak alboratu gabe.
Nahiko zaila da dena bateratzea, baina orain arte ondo konpondu naiz. Jarduera Fisikoaren eta Kirolaren Zientzietako Gradua ikasten ari naiz Gasteizen. Hirugarren mailan nago.

Zein izan zen bisitatu zenuten lehen koba?
IORITZ KARRERA MENDIZABAL: Urdanozuloko haizpea.

Nolatan hasi zineten kobazuloak arakatzen?
ARITZ SUKIA ARRIETA: Niri aitak aurretik komentatua zidan gaztea zenean Aralarko kobazuloetan ibilia zela. Hark aipatutako kobazulo hura ezagutzeko asmotan, Interneten begiratzen ibili ginen, ea zer zegoen inguruan. Kobazulo hartan sartu ginen, eta gustatu egin zitzaigun.

Zenbat kobazulotan egon zarete dagoeneko?
KARRERA: 25 eta 30 artean. Hemen inguruan ibiltzen gara: Ataun inguruko kobazuloetan, Aralarren, Alotza aldean, Murumendin…

Nola informatzen zarete kobazuloetan sartzeko?
SUKIA: Gehienbat liburuen eta Interneten bidez.
KARRERA: Hala ere, kobazuloaren beraren koordenatuak bilatzea izaten da zailena. Gertatu izan zaigu hara joatea, basoan hiru orduz bueltaka ibiltzea, eta ez aurkitzea. Batzuk oso ezkutuan egoten dira. Gainera, joan aurretik komeni da jakitea barrutik nolakoa den, zenbateko sakonera duen, zer material beharko duzun…

Elkarrizketa osoa Berria.eus webgunean.

Mendiko eskiko euskal selekzioko hautatzaile kargua uzteko erabakia hartu duzu. Zein izan da pauso hori emateko arrazoi nagusia?
Nire aroa amaitu dela iruditu zait. Kirol hau profesionalizatzen ari da, eta ni ez naiz profesionala. Suhiltzailea naiz, eta aldaketa bat egiteko garaia dela uste dut. Beste federazio batzuetan urteak daramatzate jende profesionalarekin lanean, eta ikusi besterik ez dago kirol honek azken lau urteotan izan duen gorakada. Hemendik aurrera aldaketa oraindik ere handiagoa izango da. Ziklo baten amaiera dela iruditzen zait.

Zeren hutsunea izan duzu urte hauetan guztietan?
Ez nuen ezer berezirik eskatzen, baina kirol hau olinpiko bihurtu da, eta horrelakoetan apustuak serioagoa izan behar du. Baliabide eta diru laguntza gehiago behar dira lana hobeto egiteko. Oso aurrekontu murritza izan dugu beste kirolekin alderatuta, eta gaur-gaurkoz ez dut mendiko eskiaren aldeko apusturik ikusten.

Beste selekzio batzuetan jada egin dute apustu hori?
Bai. Oriol Cardonak eta Ana Alonsok neguko Olinpiar Jokoetan lortutako dominek jende berria erakarriko dute mendiko eskira. Hala ere, haien dominak ez dira zorte kontua izan. Kataluniako eta Andaluziako (Espainia) Mendi Federazioek aspaldi egin zuten kirol honen aldeko apustua. Ez da kasualitatea Cardona kataluniarra izatea eta Alonso andaluziarra. Aragoiko eta Madrilgo federazioek ere asko handitu dute apustua. Hemen, aldiz, ez dugu halakorik egin. Baina, hala ere, Iñigo Martinez de Albornoz ia Olinpiar Jokoetan ikusi genuen.

Elkarrizketa osoa Berria.eus webgunean.

Aizkorri Lagunen Eguneko bigarren ekitaldia maratoiarekin izan zen. Zerbait naturala izan zen. Maratoia egin behar zela esan zen momentuan, han geundenez, Albertorekin [Aieber]-eta, gu ibilbidea markatzen ibiltzen ginen. Gogoratzen naiz kamiñeroen errueda horietako bat hartu eta jai askotan joaten ginela ibilbidea izan zitekeena markatzera eta neurtzera.

Non egoten zara? Zein da zure egitekoa?
Astebete lehenago ura eramatera joateko antolatzen gara herritarrekin. Urte batean astoarekin egin genuen ahalegina, baina lan gehiago eman zigun astoarekin igotzea, bi hankakoekin igotzea baino. Orduan, deialdi zabala egiten da eta jendeak parte hartzen du. Dena ez dago azkeneko asterako uzterik, eguraldiak ez du askotan laguntzen-eta. Ura, bai ala bai behar da han.

Gure kuadrillakoak Aizkorrin gaude hasiera-hasieratik, modu natural batean. 25 urtean uste dut Aizkorrin dagoen bakarra ni naizela. Polita izaten da. Egunean bertan ardurak banatuta dauzkagu. Ni denbora hartzen egoten naiz. Anoa postua ere bada. Gainontzean, bidea zintarekin itxi, jendea gehiegi karreran sartu gabe egon dadila… Horiek izaten dira eguneko lanak.

Zer eman eta kendu dizu boluntario izateak?
Boluntario izatea, niretzat munduan eta Zegaman egoteko moduko bat da. Uste dut gurea bezalako herri txikiek ameslariak behar dituztela inguruan. Ezin da soldatapeko ekintzetan bakarrik parte hartu. Ni gazte-gaztetatik begirale bezala ere beti soldatarik kobratu gabe egon naiz, eta gaur ere mila gauza egiten ditut musutruk, eta atsegin handiz. Ezer bueltan espero gabe. Herriak jasotzen duena da niretzako boluntario izateak ematen duena: herri egituratuago bat, anbiente hobeagoko herri bat, amestu ere ezin daitezkeen gauzak egitera iritsi garena eta mantentzen duguna…. Hori dena boluntariorik gabe eta bueltan ezer espero gabeko jenderik gabe ez dago egiterik. Eta hori da boluntariotzak ematen duena, eta uste dut hori dela lasterketa honen arrakastaren gakoa.

Kendu? Adibidez, Zegaman egun horretan ze giro dagoen inoiz ere ez dut bizi, 25 urtetan goian egon naizelako. Nire seme-alabak jaio berriak zirenean ere, ni goian nengoen. Esaten dute, oilo ipurdia jartzen duela irteerak. Nik sekula ere ez dut bizi. Aurten, adibidez, semea Junior trailean irtengo da. Gurasook, bikotea eta biok, Aizkorrin egongo gara. Pena puntu bat ematen du, baina tira, gure gurasoak ere ez ziren joaten gu futbolean ikustera. Beti galtzen da zerbait, baina jaso askoz ere gehiago egiten da.

Asko aldatu al da boluntarioen zeregina hasieratik hona?
Hasierako hura askoz ere lasaiagoa zen, baina beste alde batera, berriagoa zen eta zalantza askoz ere gehiago geneuzkan. Urte batean gertatu zitzaigun eguraldiagatik zenbait erabaki hartu beharra Aizkorrin, ibilbidea aldatzea… Ardura guztia gure gain zegoen. Gaur egun hori askoz ere antolatuago dago. Alternatibak ere badaude. Denok dakigu momentu bakoitzean zer egin behar den, eta guk ez badakigu, badakigu nori galdetu behar zaion.

Nekerik sumatu al duzu?
Ez, ez daukat neke sentsaziorik. Kontziente naiz Aizkorrin gaudela eta Aizkorri baino toki okerragoak badaudela: Aratz, Aitxuri… Guk aterpea badaukagu aldamenean behintzat. Baina adin batetik aurrera, baldintza jakin batzuetan, ez da gu egoteko tokia, jende gaztea behar da han ere. Oraindik ez zait neke hori ailegatu, baina ikusten dut aurrera begira tokatuko zaigula guri ere txanda ematea beste batzuei. Orduan, tokatzen bazaigu otorduren bat preparatzea antolakuntzakoei, edo kotxeren batzuk aparkatzen laguntzea edo beste posturen batean egotea… tokatzen zaiguna egingo dugu. Nire burutik ez da pasatzen boluntario izateari uztea.

25 urteotan bizitako anekdota edo pasarteren bat?
Orain dela 5 bat urte, oso eguraldi txarra zegoen, jendea hipotermiarekin iritsi zen Aizkorrira… Penagarria. Akordatzen naiz nola aurreneko hamarretan sartu zen greziar bat geratu zela jota. Hari utzi nion nik neraman plumifleroa, eta ez dakit Grezian egongo den edo non egongo den. Gehiago ez dut berreskuratu.

Beste bat gogorxeagoa izan zen: guk, maratoi bezperan urtero antolatzen dugu Saint Sadurniko lagunekin otordua. 60 lagun inguru elkartzen gara. Haiek cava ekartzen dute, eta guk jana jartzen dugu. Egun polita izaten da. Korrikalari asko, Killianen [Jornet] aita bera ere etorri izan da. Duela bi urte, lehenengo aldiz Andorrako familia bat etorri zen. Gurekin bazkaldu zuten bik istripua izan zuten maratoi egunean Aizkorri inguruan, eta bat ia hiltzear egon zen. Gu Aizkorrin geunden, eta babesa eman genien. Sekulako kolpea izan zen enteratzea min hartutako horiek gurekin bazkaldu zutenak zirela. Harrezkero asko egon gara beraiekin. Aurten ere etortzekoak dira. 

Non egoten zara? Zein da zure egitekoa? 

Egiteko desberdinak ditut egia esan. Lehenengo urteetan bi lagun Santi Spiritun kamisetak saltzera joaten hasi ginen. Bertan ez zen jende gehiegirik elkartzen hasieran eta kamisetak saldu bitartean korrikalariak ikusteko aukera izaten genuen. 3.edizioan edo indar handiagoa hartzen hasi zen eta herrian dutxen antolaketan anoa postua jartzea erabaki zen eta hori egiten jarri ginen.

Poliki poliki beste aldaketa batzuk ere eman dira lasterketan, eta gure lana gehitzen edo aldatzen joan da. Igandeko ekintza bakarrik izatetik hiru egunetako ekintza izatera pasa da eta egun desberdinetan lan desberdinak egiten dira. Larunbatetako sagardo dastaketan egon izan gara. Gaur egun igande goizean goiz, herrian zehar ibiltzen diren boluntarioentzat zein mendira joaten diren zenbaitentzat , gosari edo bazkaltzeko bokatak egiten hasten dugu eguna. 460 bokata inguru egiten ditugu guztira. Goizean karrera hasterako plazara eramaten ditugu guztiak, baita kafe termo batzuk ere plaza inguruan egun guztia pasatzen dutenentzat.
Karrerari hasiera emateko protokoloan ere parte hartzen dut hasierako aurreskuan txistua joz.

Behin karrera abiatu orduko, konsigna aldaketak, anoa postuen muntaiak… izaten dira egiteko plaza inguruan. Guzti honen ondoren ordu erditxo batez edo plaza inguruan ibiltzen garenok gosarirako tartetxo bat hartzen dugu, eta Juniorrari irteera ematen zaio.
Behin Juniorrari hasiera eman diogunean nire kasuan frontoiko dutxetako anoa postura joaten naiz eta han karrera bukatu arte, eta azken korrikalaria dutxatu arte egoten gara.

Zer eman eta kendu dizu boluntario izateak? 

Kendu ez nuke ezer esango, beno behar bada karrera ikusteko aukera. Irteera ikusten dugu baina ondoren frontoian sartzen gara eta lasterketarik ez dugu ikusten. Korrikalariek kontatzen digutena izaten da gure informazio handiena, eta hurrengo egunetako bideoak. Eta eman ba, herriko ekintza garrantzitsuenetariko bat bihurtu den honetan parte zarela sentitzeak ematen duena. Esan bezala frontoiko anoa postua nahiko lasaia da, korrikalariak ere lasaitzen diren momentua da. Eta bertan emozio asko askatzen dituzte. Askotan goraipatzen dute lasterketaren fama, eta zuzenean eskertzen dute boluntario guztien lana.

Asko aldatu al da boluntarioen zeregina hasieratik hona?

Esan bezala jende kopuruak, lasterketak hartu duen indarrak lan gehiago suposatzen du momentu askotan. Egun bateko lasterketatik ekintzez betetako 3 egun izatera pasa da. Guztiak dakarren prestaketa lanak aurreko asteburutik (eta lehenago) hasten dira mendira joaten diren boluntario taldeekin. Eta herri mailako muntaia ere ostegunetik hasten da.

Nekerik sumatu al duzu?

Nekea bai bai. Nekea sumatzen da asteburu horretan bertan. Baina egia esan, aurretik aipatu dudan bezala, jasotzen diren laudorioak entzunda, sare sozialetan agertzen diren komentario positibo guztiak irakurrita, egiten diren bideo hunkigarriak ikusita beste urte batez aurrera jarraitzeko gogoa pizten da berriro. Nekearengatik izandako gaizki ulertzeak alde batera utzi eta hurrengo urtean pentsatzen jartzen gara berriro. Ez dut esango beste 25 urtetan hor egongo naizenik, baina oraingoz jarraituko dut.

25 urteotan bizitako anekdota edo pasarteren bat? 

Pasarte berezirik ere ez dut gogoan. Esandako korrikalarien elkarrizketa horiek. Azken urtea izango dela esan eta hurrengo urtean bueltatu direnak berriro, eta “zuek berriro ere egingo nuela esan zenidaten eta ezin utzi “ esanez. Zenbait urtetan lasterketa egin dutenak eta egin ez dutenean guri bisitatzera etorri direnak frontoira,…

Non egoten zara? Zein da zure egitekoa?
Aizkorriko anoa gunean egoten naiz.Bertan korrikalarientzat dena prestatzen dugu eta behar duten guztietan laguntzen diegu.

Zer eman eta kendu dizu boluntario izateak?
Kendu,ez dit ezer kendu.Alderantziz,gauza asko eman dizkit lasterketa honek: lagun asko, leku guztietako jendea ezagutzeko aukera, eta poztasun handia.

Asko aldatu al da boluntarioen zeregina hasieratik hona?
Bai,urteak pasa ahala,gauza asko aldatu eta hobetu ditugu,sortzen ziren beharrei erantzuteko eta izandako akatsak konpontzeko gogoz beti.

Nekerik sumatu al duzu?
Ez dut nekea sumatzen.Urtero ilusioz itxaroten dut egun hauek iristea, Aizkorriko lagunekin, korrikalariekin eta inguru guztiarekin berriro elkartzeko.

25 urteotan bizitako anekdota edo pasarteren bat?
Maitasun handiz gordetzen dudanetako bat da;senarra lasterketan parte hartu zuen urte batean, Aizkorrira igotzen ari zela margarita sortatxo bat bildu eta han goian oparitu zidan. Momentu hartan isiltasun handi bat sortu zen, eta nire begiak malkoz bete ziren poztasun handi batera bideratuz.

Non egoten zara? Zein da zure egitekoa?
2002 urtetik leku berean nago (taldekide bakarra naiz lehen urtetik gune berdinean dagoena), Ultzamako anoa gunean, lasterketako 8. eta 9. kilometroen artean. Gure taldeari dagokion ibilbide zatia markatzen dugu egunean bertan, anoa postuaren muntaketa, amaitzean dena jaso, markaketa ere bai. Horrez gain, Zegamako udaleko langilea naizenez, asteburu osoan zehar izaten dut zereginik, baina aurretik ere;; junior traileko boluntarioen kudeaketa, dortsal banaketa eta beste hainbat zeregin.

Zer eman eta kendu dizu boluntario izateak?
Kendu baino eman egin didala esango nuke ziurtasun osoz. Herri batek antolatzen duen lasterketa da eta ez nolanahiko lasterketa! Ilusioa, poza, urduritasuna… dira asteburu horretan eta aurretik nabarmenduko nituzkeen emozioak. Zegamarentzat eta zegamarrontzat egun handia da, festa itzela. Gainera, boluntario lanetan etorkizuna badagoela atzematen dut; nerabe direnean junior trail lasterketan hasten dira boluntario lanetan eta behin adin nagusitasunera iristean, maratoiko eta kilometro bertikaleko boluntario izatera igarotzen dira. Guzti honek miresmena sortzen dit Zegama bezalako herri txiki batean.

Asko aldatu al da boluntarioen zeregina hasieratik hona?
Nire kasuan esango nuke ez dela asko aldatu, beharbada, urteak aurrera egin duten heinean, zehaztasun gehiagorekin antolatu dira gauzak eta geroz eta errazagoa suertatu zaigu lan hauek burutzea; esperientzia, urte guztian antolakuntzan lanean dabiltzan horien garrantzia, herritarren dena emate hori…

Nekerik sumatu al duzu?
Nekea baino urduritasuna esango nuke. Beharbada adinak egiten du urtetik urtera urduritasuna handiagoa izatea; gauzak ondo aterako ote diren, eguraldia… gainera, Ultzamako taldekideen artean dugun giroa bikaina da eta horrek lan eta ardura zailenak ere errazago izatea dakar. Taldea berritzen joan da, boluntario batzuk utzi egin dute, berriak sartu… baina konexio oso ona daukagu gure artean, oso eroso sentitzen naiz talde honetan.
6. 25 urteotan bizitako anekdota edo pasarteren bat?

25 urteotan bizitako anekdota edo pasarteren bat?
Lehen edizioan, 2002an, Lesakako San Ferminetatik gaupasaz etorri nintzen boluntario lanak egitera, badakizu, gaztetasuna!!! Bestetik, ba gure postuan, Ultzaman, nahiz eta lasterketaren hasiera izan, korrikalari batzuk erretiratzen dira eta hauek herrira jaitsi izan ditugu, denetariko istorioak entzuten ditugu korrikalari hauengandik.

Non egoten zara? Zein da zure egitekoa?
Maratoi egunean Aizkorrin egoten naiz. Hasiera batean taldeko kide bezala eta azken aldian talde buru bezala.

Zer eman eta kendu dizu boluntario izateak?
Zegama bezalako herri txiki bat ia mundu guztian ezaguna izateak ematen duen satisfakzioa eta sortzen den giroa herritarron artean. Kendu esango nuke denbora, buruhauste batzuk eta loa ere esango nuke taldeburua naizen momentutik .

Asko aldatu al da boluntario zeregina hasieratik hona?
Boluntarioon zeregina ez da aldatu baina exijentzia maila bai. Iritsi den lekura iritsita gauzak hobetzen joan nahi dugulako. Ingurumenarekiko errespetua, zaborraren kudeaketa, telebistan zuzenean emateak dakartzan zereginak…

Nekerik sumatu al duzu?
Nekea bai, urte asko dira baino ondorenean dena ondo atera dela ikusita eta jendearen jarrerarekin aurrera egiten dugu.

25 urteotan bizitako anekdota edo pasarteren bat?
Boluntario bezala ibiltzen naiz baina urte batzuetan maratoia egitera ere animatu naiz eta orduan konturatzen zera ze lanak egiten diren eta berezia da jendearen oihuak entzutea.

Xiberutikan Mendebaldera Pello Reparazek egindako 24. Korrikaren abestian aipatzen da: Errigoraren auzolan eredua, eskutik eskura, hori ere bagara. “Auzolan total bat da”, dio Albizuk. Hasieratik dira bera eta Segurako gainontzeko kideak Errigoraren parte. “Zoro batzuk bueltaka dabiltza, bilera gora, bilera behera…” gogoratu du: “Lehenengo aldia kuriosoa izan zen, arrai kaxatan banatu genuen herriz herri”.

Errigorak “Euskal Herriaren ikuspegi bat azaltzen du” haren ustez, eta “subkontzientean Euskal Herriaren alde” egiten jartzen ditu partaide eta eskatzaile guztiak, euskara, elikadura burujabetza eta auzolanaren bitartez. Auzolanak indarra galdu ote duen galdeginda, “gazteen defendatzaile” dela azaldu du: “Badago topiko bat gazteen inguruan, eta nik galdera egiten dut: 17 urte nituenean konparatu eta ni ez naiz hori baino hobea, seguru ez naizela hobea. Nolabait liberatzen gara esanez lehengoa hobea zela, horrek ez du balio. Gaur egungo gazteak ere pertsonak dira eta gauzak ondo azalduz gero parte hartzen dute. Amesten dugu ideala den zerbaitekin… nik horrela ikusten dut”.

Euskaraz bizitzeko eta euskarari heltzeko aldarria bota du, Iparraldean nahiz Hegoaldean: “Erdalduna dagoen bitartean egiten dugu haiengana jo, gaitz hori epidemi bihurtu da eta hor gaude, gerra horretan”. Eragiteko eta eraikitzeko, orain artekoa ez da nahikoa bere iritziz: “Orain arte egiten ari garena eusteko balio du, baina eraikitzeko ez du balio. Salto kualitatibo handia eman behar dugu, Iparraldean eta Hegoaldean”.

Korrikari lotutako oroitzapenak baditu. Seguratik pasatu zenekoa kontatu du: “Gauez pasatu zen, argi zuziak banatu genituen, eta Segurako elizako dorretik ikusten zen argia… Magikoa zen, irudi hori badaukat zeozer berezia bezala”.

Baina Korrika ez da hilabete batzuetako lana, “antolakuntzak ia etenik ez” baitauka. “Bukatu orduko balorazioa egin, gero hausnarketa, eta poliki-poliki hurrengo ediziorako ibilbidea trazatzen hastea, leloa zein izan daitekeen pentsatzea… Zirriborro hori iruditegi bihurtzen eta… bi urteko lana da”.

Euskara “lehen planora ekarri” nahi izan du AEK-k Euskara gara 24. edizioko leloarekin: “Azken edizioetan euskara hitza ez genuen ekartzen, baina bada momentua euskarak bere unea izateko. Gara horrek kolektiboa esan nahi du, komunitatea. Eta komunitate horretan denok dugu lekua, euskararen babesa eta beharra, eta hori guztia dago lelo horretan”.

Auzolanak gaur egun oraindik “indarra baduela” azpimarratu du Munduatek, “beharrak” egiten baitu auzolana haren esanetan, “eta euskararen inguruan are gehiago”: “Hizkuntza minorizatua, hiztunak ere minorizatuak dira eta batzea besterik ez daukagu aurrera egin nahi badugu. Euskal Herria daukagu, helburua da Euskal Herrian euskaraz eroso bizitzea eta elkarlan horren beharra dugu tira egiteko eta Euskal Herria euskalduntzeko”.

Euskal Herriko beste geografia batzuk begiratuz gero, euskal hiztunek arnasgunea izan dezakete Goierrin. Ados agertu da horrekin, baina “ezagutzatik erabilerara saltoa” dagoela gogora ekarri du mahai inguruan hausnarketa horren aurrean: “Ez dut uste berdean jarraitu behar dugunik, koloreak hemen asko aldatu dira. Uste dut ezin dugula esan Goierrin gaude eta eginda dago, hori ez delako errealitatea, eta euskarak beharrak baditu hemen ere”.

Korrika jendaurrean amaitzen denean, transmisioarekin jarraitzeko beharraz mintzatu da, “pizkundearen parte horrekin norbanakotik” ere jarraitzeko aldarrikatuta: “Ahala daukagu eta guk egin behar dugu, eta eransten diren horiek, euskara ikasten ari direnek eta horiek guztiek. Zoragarria da euskalduntze prozesua ikustea, oso polita da hori”. Pizkunde bat eragiteko, jabetzea eta antolakuntza jarri ditu mahai gainean: “Norbanako ahalduntze hori batetik, eta antolakuntza bestetik, aisialdia dela, eragileak direla… hori guztia da, motor horiek martxan jarri behar dira”.

AEK-k Euskal Herri osoan euskaraz eroso bizitzeko helburua lortzeko lan egiten du, baina euskara ez da ofiziala Euskal Herri osoan. Ausardi politikoaren beharrean egin du azpimarra: “Larrialdi linguistikoan gaude eta zonifikazioa mahaira ekarri behar da. Ezagutza bermatu egin behar da, unibertsala izatera pasa behar da, gero erabilera etorriko da, baina ezagutzarekin bideak irekiko dira”.

Izena eman zuen AEK-n, “pentsatu gabe baina gogorik gabe”, ikasketa prozesua luzea delako. Dena dela, “sorpresa” izan da horren gustura egotea azkenean. “Ez nuen batere gogorik, baina zerbait piztu zen eta nahi nuen. Sorpresa izan da ze oso gustura nago, ikaskideekin, irakaslearekin… hautu pertsonala izan zen, hasieran gogorik gabe, baina ondo atera zait”.

Eskolaz kanpoko ekintzetan ere parte hartzen du, eta bere esanetan, “oso aberatsak” dira esperientzia horiek: “Bi kultur ekintza egin ditugu euskaltegitik, Zeraingo meategira eta Seguran San Blas opilak egiten ikastera. Maila ezberdinetako ikasleak nahasten gara, beste irakasleak ezagutzen ditugu eta komunitatea egiten da azkenean”.

Korrika Txikian parte hartutakoa da, baina lehenengo aldiz parte hartuko du Korrikan. Larunbatean, Ordizian egingo du bat euskararen aldeko martxarekin: “Familia guztia joango gara”.

Urolako Trena maratoiaren sortzaileetako bat da Auzmendi. Ondo daki herrigintzaren alde lan egiten dutenen ekarpenari esker gauzatzen direla askotan horrelakoak, eta balioa eman nahi izan die mahai inguruan: “Boluntariorik gabe ez dago ekimenik”.

Transmisioaren eta euskaraz bizitzearen aldeko hautua argi dauka. Euskaraz egin, ondokoak ere egin dezan: “Euskaraz egin ezazu esaten da askotan, eta bidea gehiago da norberak egin eta besteak etorri daitezela. Korrika hori da; badago furgoneta bat musikarekin… eta jendea gerturatzen da. Aitzakia batekin eta toki horretan bada ere, euskaraz aritzen da jendea”.

Gurasoa da, baita Zerki kirol eta aisialdi enpresako kidea ere. Korrikaren ondoren eragiten jarraitzeko, kalean euskaraz bizitzen eta ekintzak euskaraz antolatzen segituko duela azaldu du: “Hori egiten duzun momentuan, aukera ematen diezu umeei egiteko. Pantailan sartuta bizi den gizarte bat gara, euskararen presentzia minimoa da pantailen munduan, eta kaleko ekintzak euskaraz antolatzeak asko laguntzen du”.

Zer dela eta sortu duzue? Lehen aldia da ala aurrekoetan ere egin duzue?
Udaletxean euskara da gure lan-hizkuntza, baina, oro har, langileen arteko harremanak euskaran oinarritzen diren arren,  badira gazteleraz eraikitzen diren zenbait harreman edo lan-bilera. Jarrera horietan jarri nahi dugu indarra, eta horietan ariketa behar bezala egitea sustatuko du udalak.

Neurri berezirik edo arau zehatzik jarriko duzue ariketa hobeto atera dadin?
Lan-harremanetan eta lan-bileretan dauden zenbait ohitura aldatzeaz gain, udal organoetako bilerak ere euskaraz izan daitezen ahaleginduko da Udala (Gobernu Batzordea, bozeramaile batzordea, Osoko Bilkura…). Gainera, ahalduntze-saio bat ere antolatuko du Udaltzaingoko kideekin batera, euskara ahalduntzeko.

Elkarrizketa osoa GoiBerri.eus webgunean.